ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ


www.χαφιέδες.com

1.   2.   

Τι εικόνα προβάλλουν για τον εαυτό τους οι μυστικές υπηρεσίες; Στην εποχή του Διαδικτύου, το ερώτημα παύει να είναι αφηρημένο. Ο Ιός επισκέφτηκε τις ιστοσελίδες των κυριότερων από τα ευαγή ιδρύματα «συλλογής και επεξεργασίας πληροφοριών εθνικού ενδιαφέροντος» και καταθέτει τα συμπεράσματά του.

Μπορεί εξ ορισμού να προϋποθέτουν τη μυστικότητα και τη λατρεία του απορρήτου, μπορεί το σύνολο σχεδόν της δραστηριότητάς τους να διεξάγεται στη σκιά, όμως στην εποχή της «έκρηξης των πληροφοριών» αισθάνονται υποχρεωμένες να οργανώσουν τη δημόσια εικόνα τους. Ο λόγος για τις απανταχού της γης μυστικές υπηρεσίες - τόσο αυτές που δίνουν το στίγμα του «επαγγέλματος», όσο κι εκείνες που αποτελούν τους «περιφερειακούς» μιμητές τους. Μια περιδιάβαση στις σχετικές ιστοσελίδες του Διαδικτύου αποδεικνύεται έτσι πολλαπλά διδακτική: με εξαίρεση το βρετανικό ΜΙ6 (Special Intelligence Service, γνωστότερο διεθνώς σαν «Ιντέλιτζενς Σέρβις»), που αποφεύγει να εμφανιστεί δημόσια, όλα τα άλλα ευαγή ιδρύματα του είδους έχουν να παρουσιάσουν ένα επίσημο ή -σε λιγοστές σχετικά περιπτώσεις- «ανεπίσημο» site. Η μελέτη του οποίου έχει ουκ ολίγα να μας αποκαλύψει, όχι βέβαια για τις πραγματικές δραστηριότητες του δημιουργού του, αλλά για την εικόνα που αυτός θέλει να έχουμε γι’ αυτόν. 

Οι διαφορές από ιστοσελίδα σε ιστοσελίδα είναι, βέβαια, άμεσα αναγνωρίσιμες. Η «δική μας» ΕΥΠ, λ.χ., αποδεικνύεται εξαιρετικά λιγόλογη και άκρως διακριτική: ένας σύντομος «χαιρετισμός» του διοικητή της, μια λακωνική -και αρκετά νομικίστικη- περιγραφή του ιστορικού και των δραστηριοτήτων της, το νομικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της (χωρίς, φυσικά, τις απόρρητες πρωθυπουργικές αποφάσεις που υλοποιούν στην πράξη τις αρκετά αφηρημένες διατάξεις του σχετικού νόμου), καθώς και κάποια γραφήματα για την τιμή των όπλων. Είναι προφανές ότι οι δημιουργοί του site δεν αισθάνονται και τόσο άνετα απέναντι στο κοινό. Αυτή η ανασφάλεια αποτυπώνεται, άλλωστε, και στην αυστηρή «προειδοποίηση» με την οποία η ιστοσελίδα υποδέχεται τον ηλεκτρονικό της αναγνώστη: «Εχετε επισκεφτεί έναν Κρατικό Κόμβο INTERNET, ο οποίος μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για νόμιμο σκοπό. Παράνομη τροποποίηση οποιασδήποτε πληροφορίας που παρέχεται σε αυτόν τον κόμβο μπορεί να επιφέρει ποινική δίωξη. Η χρήση του κόμβου εποπτεύεται συνεχώς και όλοι οι χρήστες αποδέχονται τους όρους λειτουργίας του»... Ισως, βέβαια, αυτός ο φόβος της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών απέναντι στους χάκερ να μην είναι και τόσο υπερβολικός: πώς αλλιώς να εξηγήσουμε το γεγονός ότι η σελίδα με το οργανωτικό διάγραμμα της υπηρεσίας είναι σακατεμένη σε τέτοιο βαθμό, που να καταντά απόλυτα δυσανάγνωστη;

Στην αντίπερα όχθη, το βρετανικό ΜΙ5 διακατέχεται από μια σχεδόν εντυπωσιακή «φλυαρία» όσον αφορά παρελθόν και παρόν. Οσο για τη CIA και την αδελφή NSA, αυτές επιδεικνύουν όλη τη σιγουριά των νικητών του Ψυχρού Πολέμου και δείχνουν να στοχεύουν πάνω απ’ όλα στο μέλλον: ειδικές ηλεκτρονικές σελίδες για τη νέα γενιά, αναλαμβάνουν να μυήσουν εξ απαλών ονύχων τα παιδιά στον κόσμο των μυστικών υπηρεσιών, μέσα από παιχνίδια γνώσεων γεωγραφίας, κρυπτογραφικά πάζλ ή την virtual αυτοβιογραφία του παλαίμαχου σκύλου Μπόγκαρτ από το ειδικό σώμα της CIA.

Εντελώς διαφορετικό κλίμα επικρατεί στην ιστοσελίδα της ρωσικής FSB (διαδόχου της KGB), που δεν φαίνεται να έχει συνέλθει από τα τραύματα της τελευταίας δεκαετίας. Με σχεδόν αποκλειστική γλώσσα τα ρωσικά, παραθέτει ως επί το πλείστον άρθρα διαφόρων στελεχών της υπηρεσίας για ιστορικά θέματα των πάλαι ποτέ «λαμπρών» ημερών της σοβιετικής περιόδου ' καθόλου συμπτωματικά, οι μοναδικές ηλεκτρονικές σελίδες που έχουν μεταφραστεί (και) στα αγγλικά, αφορούν την εικονική επίσκεψη στο μουσείο της KGB που δημιουργήθηκε στα χρόνια του Αντρόποφ. Το πιο ενδιαφέρον και αποκαλυπτικό ταυτόχρονα σημείο του site, με το οποίο ασχολούμαστε αναλυτικότερα σε διπλανή στήλη, είναι ωστόσο εκείνο που καλεί τους ρώσους πράκτορες ξένων υπηρεσιών να ανανήψουν και να εργαστούν -με το αζημίωτο, φυσικά- ως διπλοί πράκτορες πλέον για την ίδια τους την πατρίδα!

Εκπληξη αποτελεί, τέλος, η αυτοπεποίθηση με την οποία εμφανίζεται στον κυβερνοχώρο η τουρκική ΜΙΤ, που δεν διστάζει να αυτοπαρουσιαστεί σαν «μια από τις κορυφαίες οργανώσεις κατασκοπίας σε όλο τον κόσμο». Στην εκτενέστατη ιστοσελίδα της, η Εθνική Οργάνωση Πληροφοριών της γειτονικής μας χώρας στοχεύει κι αυτή όχι μόνο στην «ενημέρωση» του ευρύτερου κοινού για τις δραστηριότητές της αλλά και στη διαφήμιση των προσόντων της στη νέα γενιά. «Αγαπητέ νέε», διαβάζουμε στο εισαγωγικό μήνυμα του διοικητή της, «αυτό το Web Site αναδιοργανώθηκε έτσι ώστε να σου δίνει πληροφορίες για ένα εξαιρετικό επάγγελμα, το οποίο θα προστεθεί στις επιλογές που έχεις μπροστά σου για τη μελλοντική σου καριέρα, παρά για να πει κάτι για τη ΜΙΤ με κλασικό τρόπο». 

Αυτά όσον αφορά τις διαφορές στο ύφος και το στιλ. Γιατί από κει και πέρα, αρχίζουν οι ομοιότητες. Μπορεί ορισμένες υπηρεσίες να κορδώνονται σαν παγώνια κι άλλες να θυμίζουν τη γάτα με τα κόπρανά της, όμως κατά βάση η εικόνα που προβάλλουν για τον εαυτό τους στο Διαδίκτυο χαρακτηρίζεται από φόρμουλες κοινές σε όλες τις σχετικές ιστοσελίδες. 
    
Εμείς υπάλληλοι είμαστε

Κοινή είναι λ.χ. η προσπάθεια όλων ανεξαίρετα των Υπηρεσιών να πείσουν ότι δεν αποτελούν κράτος εν κράτει, αλλά νομιμόφρονες δημόσιους λειτουργούς στην υπηρεσία του κοινού καλού. Κάθε site παραθέτει έτσι τους «στόχους» της αντίστοιχης υπηρεσίας, συνήθως παρμένους από την οικεία νομοθεσία, με κεντρικούς πάντα άξονες την «ασφάλεια της χώρας» από απειλές όπως η κατασκοπία, η «τρομοκρατία» και το «οργανωμένο έγκλημα». Σε κάθε περίπτωση, επίσης, ο αναγνώστης διαβεβαιώνεται για τον αυστηρά «τεχνικό» χαρακτήρα της υπηρεσίας, την υπαγωγή της στην πολιτική εξουσία και τη συμμόρφωσή της προς τους νόμους της Πολιτείας. «Η CIA δεν ασκεί πολιτική», διαβάζουμε λ.χ. στην ιστοσελίδα του Λάνγκλεϊ. «Είναι μια ανεξάρτητη πηγή ενημέρωσης, σχετικά με πληροφορίες που αφορούν το εξωτερικό, για εκείνους που όντως ασκούν». Από κοντά και η δική μας ΕΥΠ, που πληροφορεί το κοινό ότι «δεν έχει εκτελεστική αρμοδιότητα», αλλά ακολουθεί «τις στρατηγικής σημασίας κατευθύνσεις σε θέματα Γενικής Ασφάλειας και Δημόσιας Τάξης» όπως αυτές καθορίζονται από το ΚΥΣΕΑ ' η δραστηριότητά της, τονίζει, ελέγχεται από ειδική επιτροπή της Βουλής (η οποία «κατά τις μέχρι σήμερα επισκέψεις της στην Υπηρεσία, διαπίστωσε ότι τηρούνται οι προβλέψεις του Νόμου») και από την Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, αλλά «εξαιρείται από τις διαδικασίες λειτουργίας του θεσμού του Συνηγόρου του Πολίτη».

Αφού έγινε το πρώτο βήμα, τι εμποδίζει τους όρκους πίστης σε κάθε πιθανό ή απίθανο ηθικό κανόνα; Δεν είναι μόνο η Καναδική Ιντέλιτζενς Σέρβις που ισχυρίζεται ότι «είναι ένας οργανισμός με μυστικά που πρέπει να προστατέψει, κι όχι μια μυστική οργάνωση» και πως οι υπάλληλοί της «καθοδηγούνται από τις αρχές της τελειότητας, της ακεραιότητας και του σεβασμού των δικαιωμάτων των πάντων». Σε ανάλογο ευχολόγιο επιδίδονται και ιδρύματα για τις επιδόσεις των οποίων κάτι παραπάνω γνωρίζουμε. «Καθοδηγούμαστε από δέσμευση στη νομιμότητα, την εντιμότητα, την αντικειμενικότητα, μια αίσθηση του μέτρου, το σεβασμό και το ενδιαφέρον ο ένας για τον άλλο αλλά και για όλους εκείνους με τους οποίους δουλεύουμε έξω από την Υπηρεσία», διακηρύττει λ.χ. το βρετανικό ΜΙ5, ενώ ακόμα πιο εύγλωττη είναι η περιγραφή της CIA για τα χαρακτηριστικά του τρόπου δουλειάς της: «προσωπική και οργανωτική εντιμότητα ‘ ομαδική εργασία ' καινοτομία και ανάληψη ρίσκου προκειμένου να γίνει η δουλειά ' προσαρμογή σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον που αλλάζει και σε εξελισσόμενες ανάγκες των πελατών ' αποδοχή της ευθύνης για τις πράξεις μας», κ.ο.κ. Ομορφος κόσμος και με ηθικές αρχές - σαν κάθε εταιρεία που σέβεται τον εαυτό της...

Σε ορισμένες περιπτώσεις, ωστόσο, η διεύρυνση του καταλόγου των «εχθρών» πέρα από τα αυταπόδεικτα και προπαγανδιστικά, αφήνει να διαφανεί κάποιο ίχνος από τον πραγματικό κόσμο των μυστικών υπηρεσιών. Κανείς βέβαια δεν παραξενεύεται όταν η ΜΙΤ δηλώνει επίσημα ότι, εκτός από εκείνες «τις χώρες που θα μπορούσαν να αποτελέσουν 'στόχο' της Τουρκικής Δημοκρατίας», στο στόχαστρό της βρίσκονται επίσης οι «ενέργειες και κινήσεις κάθε ανατρεπτικού ή αποσχιστικού στοιχείου το οποίο εργάζεται ενάντια στη συνταγματική τάξη της Τουρκίας». Εκπληξη όμως προκαλεί η άνεση του βρετανικού ΜΙ5 να αναγνωρίσει ως αντικείμενο της δραστηριότητάς του την πάταξη εκείνων των ρητά κατονομαζόμενων «ανατρεπτικών ομάδων, τόσο της Αριστεράς (Κομμουνιστές, Τροτσκιστές) όσο και της ακροδεξιάς (Φασίστες)», που «επιδιώκουν να ανατρέψουν ή να υπονομεύσουν την κοινοβουλευτική δημοκρατία με πολιτικά και βιομηχανικά [sic] βίαια μέσα». Και για όσους δεν κατάλαβαν, η ιστοσελίδα γίνεται ακόμη πιο σαφής: «Ανατρεπτικές οργανώσεις (συμπεριλαμβανόμενων, στο παρελθόν, των κομμουνιστών) έχουν επιχειρήσει να διεισδύσουν σε καλοπροαίρετες οργανώσεις, όπως είναι τα συνδικάτα ή οι ομάδες πίεσης, και να τις χειραγωγήσουν έτσι ώστε να ασκήσουν επιρροή δυσανάλογη προς αυτή που μπορούν να πετύχουν μέσα από την κάλπη». Ακολουθεί βέβαια η καθησυχαστική διευκρίνιση πως «η Υπηρεσία ερεύνησε τις δραστηριότητες των ανατρεπτικών ομάδων, αλλά όχι τις οργανώσεις στις οποίες αυτές επιχείρησαν να διεισδύσουν» και ότι «ουδέποτε έγινε έρευνα για ανθρώπους μόνο και μόνο επειδή ήταν μέλη συνδικάτων ή συμμετείχαν σε κινήματα όπως αυτό για τον πυρηνικό αφοπλισμό», ποιος την πιστεύει όμως;

Το κεφάλαιο των διαψεύσεων αποτελεί άλλωστε ειδικό τμήμα των εν λόγω ιστοσελίδων. Μη νομίσετε όμως πως αφορά τις πάσης φύσεως τερατολογίες που ευφάνταστοι κατασκευαστές συνωμοτικών θεωριών ρίχνουν στην πιάτσα. Οταν λ.χ. το ΜΙ5 αναφέρεται σε «μύθους και παρεξηγήσεις», ασχολείται κυρίως με τις τεκμηριωμένες καταγγελίες για συστηματική παρακολούθηση του συνδικάτου των ανθρακωρύχων και του ειρηνιστικού κινήματος ή με τις αποκαλύψεις του πρώην πράκτορά του Πίτερ Ράιτ για τα σχέδια πραξικοπηματικής ανατροπής της κυβέρνησης Ουϊλσον το 1974. Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η CIA, που φροντίζει να διαψεύσει ότι «επιδίδεται σε δολοφονίες» ή ότι πράκτορές της ήταν ανακατεμμένοι με τη εμπόριο ναρκωτικών, όπως αποδείχθηκε περίτρανα από το γνωστό σκάνδαλο Ιράν-Κόντρας τη δεκαετία του ’80.

Τα εργαλεία της δουλειάς

Πώς όμως να μιλήσει κανείς για όσα κάνει μια μυστική υπηρεσία, χωρίς να σοκάρει το κοινό του; Πρώτα και κύρια, με την προβολή των «εθνικών επιτυχιών» του. Αν η ΜΙΤ καμαρώνει για τον Οτζαλάν, η NSA επιδεικνύει ολόκληρη προθήκη με τους υπερατλαντικούς «εθνοπροδότες» που «εξουδετέρωσε» ως κατασκόπους των σοβιετικών ' ανάμεσά τους διακρίνει κανείς το ζεύγος Ρόζενμπεργκ, που ύστερα από μια έντονα αμφισβητούμενη δίκη οδηγήθηκαν στην ηλεκτρική καρέκλα ως «προδότες» των αμερικανικών πυρηνικών μυστικών. Από κοντά, το ΜΙ5 και η Καναδική SIS παραθέτουν κι αυτά λίστες με «σοβιετικούς πράκτορες» και «κατασκοπευτικά δίκτυα» που ξεσκεπάστηκαν στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Αλλά και στην αντίπερα όχθη, «η σύλληψη του αμερικανού πράκτορα Τολκάτσεφ», που «πιάστηκε στα πράσα», αποτελεί βασικό έκθεμα της ιστοσελίδας της FSB, μαζί με πειστήρια της δυτικής κατασκοπευτικής δραστηριότητας και όπλα των υποστηριζόμενων από τη CIA ανταρτοομάδων της Ουκρανίας και της Βαλτικής κατά την πρώιμη μεταπολεμική περίοδο.

Λιγότερο εύκολα είναι τα πράγματα όσον αφορά τις μεθόδους καταπολέμησης του «εσωτερικού εχθρού». Η ύπαρξη αυτού του τελευταίου δεν αμφισβητείται από κανέναν: ακόμη και η CIA, που αισθάνεται υποχρεωμένη να τονίσει ότι «από το νόμο, της απαγορεύεται ειδικά η συγκέντρωση πληροφοριών σχετικά με τις δραστηριότητες αμερικανών πολιτών στο εσωτερικό της χώρας», δεν παραλείπει να διευκρινίσει ότι η απαγόρευση αίρεται «αν υπάρχουν ενδείξεις ότι κάποιο άτομο είναι αναμεμιγμένο σε κατασκοπευτικές ή διεθνείς τρομοκρατικές δραστηριότητες». Και, φυσικά, όταν απευθύνεται κανείς σε ενήλικες δεν μπορεί να ισχυριστεί, χωρίς να τον πάρουν με τις πέτρες, όσα διαβάζουμε στην «παιδική» ιστοσελίδα της ίδιας υπηρεσίας: «Ορισμένες πηγές πληροφοριών είναι 'συγκαλυμμένες' - δηλαδή, τα μυστικά άλλων ανθρώπων. Πείθουμε αυτούς τους ανθρώπους να μας πούνε τα μυστικά τους» (!).

Σε κάθε περίπτωση, πέτρα του σκανδάλου φαίνεται πως αποτελεί το ζήτημα των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων - καθώς ο φόβος παραβίασης του απορρήτου τους γίνεται άμεσα αισθητός σε κάθε πολίτη. Αν η FSB περιορίζεται στη σιβυλλική επίδειξη μιας μάλλον πρωτόγονης συσκευής καταγραφής τηλεφωνημάτων, χωρίς περιττά σχόλια, οι υπόλοιπες υπηρεσίες προτιμούν να μπουν απευθείας στο ζουμί της υπόθεσης. Ολες τους τονίζουν το σεβασμό που επιδεικνύουν προς τις προβλεπόμενες θεσμικές «εγγυήσεις» (δικαστική άδεια, κ.λπ.), λίγες όμως έχουν την ευθύτητα της ΜΙΤ, που φροντίζει να ξεκαθαρίσει ότι «δεν υπάρχει κανένας λόγος να φοβάται κανείς ότι παρακολουθείται το τηλέφωνό του, αν δεν είναι ανακατεμένος σε ενέργειες που απειλούν την εδαφική και εθνική ακεραιότητα». Ο μέσος όρος είναι αυτός που συναντάμε στην ιστοσελίδα του ΜΙ5: «Η Υπηρεσία», μας διαβεβαιώνει, «δεν παρακολουθεί τηλέφωνα παράνομα. Οταν πραγματοποιεί υποκλοπές, συμμορφώνεται πλήρως με τις ρυθμίσεις του Νόμου περί Υποκλοπής Επικοινωνιών του 1985». Ακόμα και η εξαιρετικά λιγόλογη ΕΥΠ δεν θα καταφέρει, ωστόσο, να αποκρύψει τις επιδόσεις της σ’ αυτό τον τομέα. Το διαπιστώνουμε παρατηρώντας το γράφημα με την κατανομή του «προσωπικού κλάδων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης»: ένα 46% των υπαλλήλων αυτής της κατηγορίας φέρεται να περιλαμβάνει μεταφραστές, διερμηνείς και «ακροατές»...

Ενα ιδανικό περιβάλλον

Θα ήταν, πάντως, λάθος να νομίσει κανείς ότι βασικός σκοπός της «εξόδου» των μυστικών υπηρεσιών στο Διαδίκτυο είναι η δημόσια ορθολογική υπεράσπιση του ρόλου τους στην κοινωνία. Τόσο ο τόνος των περισσότερων από τις ιστοσελίδες όσο και η κατανομή του χώρου των τελευταίων, αφήνουν να διαφανεί ότι πρωταρχική στόχευση του ηλεκτρονικού προϊόντος είναι άλλη: συγκεκριμένα, το άνοιγμα σε μια πολύ μεγαλύτερη αγορά υποψήφιου υπαλληλικού δυναμικού απ’ ό,τι συνεπάγεται συνήθως η μυστικότητα του «κύκλου εργασιών» τους. Ενα εξαιρετικά μεγάλο ποσοστό του χώρου των ιστοσελίδων καταλαμβάνουν οι πληροφορίες για τους όρους και τις προϋποθέσεις εργασίας στα ευαγή αυτά ιδρύματα, για τις διαδικασίες πρόσληψης αλλά και για τις διαθέσιμες θέσεις εργασίας. Ακόμη και η «δική μας» υπηρεσία αφιερώνει μια ολόκληρη σελίδα -κατά πολύ μεγαλύτερη από όλες τις υπόλοιπες- στις προκηρύξεις διαγωνισμών, ενώ θεωρεί το «πώς μπορώ να εργαστώ στην ΕΥΠ;» ως ένα από τα τρία «συχνά ερωτήματα» στα οποία αναλαμβάνει να απαντήσει. Οσο για τη γαλλική DGSE, η ιστοσελίδα της οποίας δηλώνεται ως «ανεπίσημη», δεν παραλείπει ούτε αυτή να δημοσιεύσει ταχυδρομική διεύθυνση και e-mail για αποστολή βιογραφικού από όσους «ενδιαφέρονται σοβαρά για ένα μέλλον στην υπηρεσία». Ανεπίσημα, πάντα...

Τι προσφέρει όμως ο κλάδος στους εργαζόμενούς του; «Μια καριέρα στην NSA και μια ζωή υψηλής ποιότητας είναι συνώνυμα», διαλαλεί ο υπ’ αριθμόν 1 μηχανισμός παρακολουθήσεων στον κόσμο. «Είμαστε περήφανοι για τους ανθρώπους μας και φροντίζουμε για την καλοπέρασή τους. Η δέσμευσή μας είναι εμφανής με πολλούς τρόπους, κυρίως όμως με το συνολικό πακέτο παροχών και των βραβευμένων επιλογών που προσφέρουμε, επιλογών που άνετα συναγωνίζονται εκείνες οποιασδήποτε από τις 500 μεγαλύτερες επιχειρήσεις του κόσμου». Ο σχετικός κατάλογος περιλαμβάνει τη δυνατότητα επιλογής ελαστικών ωραρίων, παιδικούς σταθμούς, γυμναστήρια και σχολές αερόμπικ, «προμήθεια εισιτηρίων για τοπικές ατραξιόν με έκπτωση», «καταστήματα δώρων με μια πλήρη σειρά εμπορευμάτων με το λογότυπο της NSA», αλλά κι ένα πρόγραμμα «καθοδήγησης και προσανατολισμού σε ζητήματα εργασίας και ζωής για τους υπαλλήλους ή τα μέλη της οικογένειάς τους που έχουν θιγεί από ασθένεια ή τραυματισμό». Κάποια έμμεση πληροφόρηση για πτυχές της ζωής των πρακτόρων μας παρέχει επίσης η αντίστοιχη σελίδα της ομογάλακτης CIA, σύμφωνα με την οποία, εκτός από ψηλούς μισθούς (με υπερωρίες, πληρωμένες διακοπές, κυριακάτικα και νυχτερινά επιδόματα, μπόνους και οδοιπορικά) και «προγράμματα ψυχολογικής υποστήριξης για εξωϋπηρεσιακές συζύγους» (προκειμένου οι τελευταίες να «προσαρμοστούν στις μεταθέσεις»), «η CIA παρέχει ασφάλειες ζωής σε λογικές τιμές, μέσω κρατήσεων στους μισθούς». Οσο για το ΜΙ5, φροντίζει κι αυτό να ξεκαθαρίσει πως, ακόμα και για τους απλούς χαφιέδες που «δεν αποτελούν μέλη της Υπηρεσίας», η τελευταία «προσέχει πολύ την προσωπική καλοπέρασή τους, τόσο κατά τη διάρκεια της καριέρας τους ως πράκτορες όσο και μετά τον τερματισμό της ενεργού υπηρεσίας τους»...

Πέρα από τα υλικά κίνητρα, τέλος, υπάρχουν και τα «ηθικά». Τα συνοψίζει με τον τρόπο του ο διοικητής της ΜΙΤ, χωρίς να παραβλέπει κι αυτός τις υλικότερες πτυχές της «κοινωνικής ζωής μέσα στην υπηρεσία»: εκτός από τις «ψηλές αμοιβές» και τις ποικίλες διευκολύνσεις του υπηρεσιακού compound, «άλλοι παράγοντες που καθιστούν αυτό το επάγγελμα ελκυστικό είναι η γρήγορη και διαρκώς εναλλασσόμενη ροή της δουλειάς, που απέχει πολύ από το να καταστεί μονότονη, και η ευκαιρία που προσφέρει να ασχοληθεί κανείς με απόρρητες πληροφορίες». Ενδεχομένως, και με τη ζωή του γείτονά του...

(Ελευθεροτυπία, 7/1/2001)

 

www.iospress.gr                                   ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ