Το φάντασμα του Καποδίστρια



"Μετωπική ΠΑΣΟΚ-Ν.Δ. για το μήνυμα των εκλογών"

(«ΤΑ ΝΕΑ», 23/10/02) 

ΤΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ των εκλογών που αναζητούν εναγωνίως οι κομματικές ηγεσίες για να τα επανεκπέμψουν στη συνέχεια προς τους εκλογείς δεν είναι τόσο καθαρά όσο θα ήθελαν όλοι. Κι αυτό δεν συμβαίνει μόνο επειδή η ποσοστιαία διαφορά των δύο μεγάλων κομμάτων δεν είναι τόσο μεγάλη, ούτε επειδή επικρατούν τα επικοινωνιακά τεχνάσματα των κομματικών επιτελείων.

ΠΑΙΡΝΟΥΜΕ για παράδειγμα έναν τυχαίο επαρχιακό νομό, ο οποίος εκλέγει δύο βουλευτές, έναν της Νέας Δημοκρατίας και έναν του ΠΑΣΟΚ. Νομάρχης εκλέχτηκε καθαρά ο υποστηριζόμενος από το ΠΑΣΟΚ (και τον ΣΥΝ), ενώ η πλειοψηφία των ψηφοφόρων του νομού υποστηρίζει τη Νέα Δημοκρατία. Στη μεγαλύτερη πόλη του νομού, άλλωστε, εκλέχτηκε με μεγάλη πλειοψηφία ο χρισμένος από τη Νέα Δημοκρατία. Οπως προκύπτει από τα εκλογικά τμήματα, ένα σημαντικό τμήμα των ψηφοφόρων ψήφισε "χιαστί", δηλαδή Νέα Δημοκρατία στη Νομαρχία και ΠΑΣΟΚ στο δήμο και αντιστρόφως. Υπήρξαν "αντάρτες" της Νέας Δημοκρατίας και στον δήμο και στη νομαρχία. Ο "αντάρτης" για τη νομαρχία πιέστηκε αφόρητα μεταξύ των δύο γύρων για να στηρίξει τον κομματικό υποψήφιο. Οι ορατές αυτές πιέσεις λειτούργησαν όμως αρνητικά σε σοβαρό τμήμα της εκλογικής του βάσης. Από πρώτη άποψη κερδισμένος στο νομό βγαίνει ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ. Αλλά και ο νεοδημοκράτης συνάδελφός του δεν είναι καθόλου δυσαρεστημένος: με μια κίνηση ξεμπέρδεψε από τέσσερις εσωκομματικούς ανταγωνιστές του. Ο απερχόμενος νομάρχης "κάηκε" με την ήττα, ο εκλεγμένος δήμαρχος περιορίστηκε στο δήμο, ενώ οι δύο νεοδημοκράτες πρώην βουλευτές που κατέβηκαν ως "αντάρτες" και δεν πέρασαν στο δεύτερο γύρο, στιγματίστηκαν ως αποτυχημένοι και "προδότες". 

ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ σε μέγεθος πόλη του νομού πέρασαν στο δεύτερο γύρο ο πρώην δήμαρχος που διέθετε και το χρίσμα του ΠΑΣΟΚ και ο "αντάρτης" του ΠΑΣΟΚ, σε συμμαχία με δυνάμεις του ΣΥΝ (αλλά και ανεξάρτητους της Δεξιάς και του Κέντρου). Ο νεοδημοκράτης έμεινε τρίτος. Οποιος βιαστεί να φανταστεί ότι πρόκειται για κάποια "πράσινη" πόλη ας πληροφορηθεί ότι μιλάμε για μια βαθιά γαλάζια περιοχή! Το αποδεικνύει, άλλωστε, και η τοπική επικράτηση των νεοδημοκρατών υποψήφιων νομαρχών, κατά τον πρώτο γύρο. Η ανεξήγητα ευρεία απόκλιση μεταξύ των δύο αποτελεσμάτων (δημαρχιακές-νομαρχιακές) δεν μπορεί να αποδοθεί μόνο στην προσωπικότητα των υποψηφίων. Ας αναζητηθεί κι εδώ η "χιαστί" υπερψήφιση, καθώς και ο συνδυασμός επίσημου χρίσματος στον έναν και υπόγειας στήριξης στον άλλο από τους κομματικούς παράγοντες της περιοχής. 

ΣΕ ΕΝΑΝ ΑΛΛΟ σημαντικό δήμο του νομού επικράτησε ο επίσημος εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ στη μονομαχία του κατά το δεύτερο γύρο με τον "αντάρτη" του κυβερνώντος κόμματος. Τον νικητή υποστήριξε επισήμως και το ΚΚΕ, γεγονός που αντιφάσκει καθαρά με την επίσημη πανελλαδική στάση του κόμματος, παρά το γεγονός ότι ο εκλεγείς πλέον δήμαρχος είναι επιφανές στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και στενός συνεργάτης του τοπικού βουλευτή. 

ΜΠΟΡΕΙ ΚΑΝΕΙΣ βάσιμα να υποστηρίξει ότι όπου στο νομό εμφανίζονται "αντάρτες", αυτοί εδράζονται στην εικαζόμενη στήριξη από τους κεντρικούς κομματικούς μηχανισμούς των αντιπάλων τους και σε πραγματικές υπόγειες συμφωνίες άνευ αρχών. Υπάρχει, όμως, και η υπόγεια κομματική στήριξη κάποιων "ανταρτών", εκεί όπου το επίσημο χρίσμα έχει δοθεί σε άλλους για λόγους ανώτερης βίας, δηλαδή σε ήδη εκλεγμένους αλλά αποτυχημένους κομματικούς υποψηφίους ή σε στελέχη με κεντρικές διασυνδέσεις στις κομματικές ηγεσίες, αλλά φθαρμένη επιρροή στους τοπικούς ψηφοφόρους. 

ΑΠΟ ΤΟ ΕΜΦΑΝΕΣ αυτό αλαλούμ είναι σαφές ότι όποιος επιχειρήσει να λάβει ή να δώσει ένα μονοσήμαντο μήνυμα είναι βαθιά νυχτωμένος. Το μόνο ασφαλές συμπέρασμα είναι ότι η ταυτόχρονη διεξαγωγή νομαρχιακών και δημοτικών εκλογών ανοίγει διάπλατα την πόρτα σε παντοειδείς συναλλαγές "επισήμων" και "ανταρτών" των δύο μεγάλων κομμάτων, σε συνδυασμό με τις παρακμάζουσες αλλά υπαρκτές κομματικές δομές και τους καιροφυλακτούντες πολιτευτές όλων των βαθμίδων. 

ΔΥΣΤΥΧΩΣ, από ό,τι φαίνεται, το περίφημο "αυτοδιοικητικό" μήνυμα των εκλογών περιορίζεται σε μια γενική διαπίστωση: με την απόδοση διοικητικών ευθυνών στους τοπικούς άρχοντες και με τη δημιουργία ενός καλά (και παντοιοτρόπως) αμειβόμενου τοπικού πολιτικού προσωπικού δεν αποδυναμώθηκε το παλιό καλό πελατειακό σύστημα των κομμάτων. Αντιθέτως, γεννήθηκε ένα νέο, πολυκέφαλο σύστημα, με "αποκεντρωμένους" και αλληλοδιαπλεκόμενους κομματάρχες, οι οποίοι διαθλούν τόσο το μήνυμα των εκλογέων όσο και τις κεντρικές κομματικές γραμμές. Αλλά αυτό το σαφές "μήνυμα" κανείς δεν είναι διατεθειμένος να το λάβει.

 

(Ελευθεροτυπία, 26/10/2002)

 

www.iospress.gr