Στη Δυτική Οχθη του Ευφράτη



"Καλύτερα κόλαση με τον Σαντάμ παρά παράδεισος με τους Αμερικανούς"

(γκράφιτι σε κατεστραμμένο αμερικανικό τανκ, The Independent 16/6/03) 

ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΚΟΜΗ φορά, οι εξελίξεις στο ταλαίπωρο Ιράκ έρχονται να ξεσκεπάσουν την απόσταση ανάμεσα στην "ειδησεογραφία" και την πραγματικότητα. Πριν από μερικούς μήνες, σύσσωμα τα εγχώρια ΜΜΕ έσπευδαν να εξυμνήσουν τη μέχρι θανάτου αποφασιστικότητα των λεγεώνων 
του Σαντάμ να "θάψουν στην έρημο" τους Αγγλοαμερικανούς εισβολείς. Οταν η ιρακινή αντίσταση κατέρρευσε (με πόσα ακριβώς ανθρώπινα θύματα, δεν το μάθαμε -ούτε πρόκειται να το μάθουμε ποτέ), οι προβολείς του θεάματος μετακινήθηκαν στη σκηνοθετημένη παρωδία "α λα 1989" γύρω από το άγαλμα του εξαφανισθέντος δικτάτορα. Σήμερα, που οι κατοχικές δυνάμεις βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα ευρύτατο κίνημα αντίστασης, το γεγονός περνάει απλώς στα "ψιλά". Είναι προφανές ότι οι αργόσυρτοι ρυθμοί της πραγματικής ιστορίας, δεν προσφέρουν την απαραίτητη τεχνητή ένταση στις τηλεοπτικές "ζωντανές συνδέσεις" 
-και, συνεπώς, δεν αξίζει να αναδειχθούν σε "είδηση". 

ΚΙ ΟΜΩΣ... Μέσα στον ενάμιση μήνα που κύλησε από τον επίσημο "τερματισμό" του πολέμου, περίπου 50 Αμερικανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί στο Ιράκ ως αποτέλεσμα ενόπλων επιθέσεων από ντόπιους (νεκροί που ισοδυναμούν με το 35% των επίσημων απωλειών στη διάρκεια της εισβολής). Οι επιθέσεις εναντίον των κατοχικών δυνάμεων είναι καθημερινές όσο και πολύμορφες: από πυρά μεμονωμένων σκοπευτών μέχρι οργανωμένες ενέδρες, με χρήση εκρηκτικών και ρουκετών. Η χαρακτηριστικότερη μορφή αντίστασης διεξάγεται ωστόσο από την πιτσιρικαρία, που προσφέρει μια αδιάψευστη μαρτυρία για το πραγματικό φρόνημα του πληθυσμού. "Το πρόβλημα είναι ότι ερχόμαστε να μαζέψουμε τα σκουπίδια τους", δηλώνει απελπισμένος στη Washington Post (16/6/03) ένας υπολοχαγός της ομάδας προπαγάνδας και ψυχολογικού πολέμου του αμερικανικού στρατού, "κι εγώ πρέπει κάθε μέρα να αλλάζω το δρομολόγιό μου, για να να αποφύγω τις πέτρες που ρίχνουν στο παρμπρίζ μου τα παιδιά τους". Δύσκολο πράγμα, όντως, οι δημόσιες σχέσεις κάτω από τέτοιες συνθήκες! 

ΑΠΟ ΜΙΑ ΑΠΟΨΗ, το πράγμα ήταν αναμενόμενο -αρκεί να διάβαζε κανείς προσεκτικά τις ίδιες τις ανταποκρίσεις των "ενσωματωμένων" Αμερικανών δημοσιογράφων κατά τις τελευταίες μέρες του επίσημου πολέμου. Μια βδομάδα ακριβώς πριν πέσει η Βαγδάτη, η απεσταλμένη των New York Times Τζούντιθ Μίλερ μας πληροφορούσε λ.χ. (2/4/03) ότι, στην ήδη κατειλημμένη αεροπορική βάση Ταλίλ του νότιου Ιράκ, "μικρές ομάδες Ιρακινών μπαίνουν λαθραία μέσα στα μπούνκερ για να κλέψουν όπλα και πυρομαχικά", με αποτέλεσμα έκτακτα μέτρα ασφαλείας της εκεί αμερικανικής φρουράς. "Ανάμεσα στα όπλα που προκαλούν τη μεγαλύτερη ανησυχία", συνέχιζε η ανταπόκριση, "είναι οι SA-7 Galil, φορητές ρουκέτες που μπορούν να καταρρίψουν ελικόπτερα, και ρουκέτες των 122 χιλιοστών, που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ενάντια στις αμερικανικές δυνάμεις". Χαμένη μέσα σε δεκάδες άλλες λεπτομέρειες ενός ρεπορτάζ που αφορούσε την προσπάθεια ανακάλυψης των (ανύπαρκτων) "όπλων μαζικής καταστροφής" του Σαντάμ, η πληροφορία πέρασε τότε απαρατήρητη. Στοιχειώδης λογική (αλλά και η γνώση όσων ακολούθησαν λ.χ. την κατάρρευση του καθ' ημάς αλβανικού μετώπου το 1941), αρκούσε ωστόσο για να καταλάβει κανείς ότι η αρπαγή όπλων κάτω από τέτοιες περιστάσεις δεν οφείλεται αποκλειστικά και μόνο σε λόγους παραδοσιακής αγάπης προς την οπλοφορία.

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ του φαινομένου προκαλεί πονοκέφαλο στα επιτελεία των κατακτητών. Ειδικευμένα θινκ τανκς που δήλωναν σε θέση να μας πληροφορήσουν και για το τελευταίο κουτσομπολιό σχετικά με τα ενδοοικογενειακά των Σαντάμ, ξύνουν αμήχανα το κεφάλι τους μπροστά σ' αυτό που ένας ανώνυμος Αμερικανός αξιωματικός περιέγραψε στους New York Times σαν "αντίσταση χωρίς ηγεσία" (15.6.03). Τα επίσημα ανακοινωθέντα αναφέρονται σε αδιευκρίνιστες "εχθρικές δυνάμεις", δίνοντας μονάχα αριθμούς απωλειών και τα συνήθη ονόματα των συνεχιζόμενων εκκαθαριστικών επιχειρήσεων που αποσκοπούν στο "ξερίζωμα της ανταρσίας": Σκορπιός της Ερήμου, Σπαρτιάτικος Σκορπιός, Χτύπημα της Χερσονήσου. Το Πεντάγωνο, απ' την πλευρά του, προσπαθεί να καθησυχάσει τα πνεύματα ισχυριζόμενο ότι πρόκειται, απλά, για έργο "υπολειμμάτων" του Μπάαθ και "άνεργων" πρώην στρατιωτικών. Οι ξένοι ανταποκριτές προτιμούν, ωστόσο, να εστιάσουν την προσοχή τους στην εντεινόμενη δυσφορία των ντόπιων. Ο αμερικανικός στρατός, καταγγέλλουν ακόμη και Ιρακινοί που υποδέχθηκαν αρχικά τους εισβολείς ως απελευθερωτές, συμπεριφέρεται όπως όλοι οι κατακτητές: λεηλατεί τα σπίτια όπου γίνονται έρευνες κι εξευτελίζει τους κατοίκους τους, συλλαμβάνει αδιακρίτως και δεν δίνει λόγο για την τύχη των συλληφθέντων. Στηρίζεται, τέλος, στους ίδιους χαφιέδες και φυλάρχους που διασφάλιζαν την τάξη και για λογαριασμό του προηγούμενου καθεστώτος.

Η ΣΥΝΕΧΕΙΑ είναι μάλλον προβλέψιμη...

 

 

(Ελευθεροτυπία, 21/6/2003)

 

www.iospress.gr