Το Αβατο του ιερού παρακράτους

"Πάνε να φάνε τον Χριστόδουλο"
   
(Αυριανή, 24/2/05) 

Το αδιέξοδο στο οποίο έχει οδηγηθεί η εκκλησιαστική κρίση παίρνει πλέον ανοιχτά πολιτικές διαστάσεις. Η αποκάλυψη του εκτεταμένου «ιερού» παρακράτους τείνει να συμπαρασύρει την κεφαλή της Εκκλησίας στην Ελλάδα αλλά και σε ελληνορθόδοξα Πατριαρχεία.

Η υποκατάσταση ενός Αρχιεπισκόπου και ενός Πατριάρχη από δύο τηλε-ποινικολόγους (Χριστόδουλος=Δημητρακόπουλος, Ειρηναίος=Κούγιας) εικονογραφεί πλήρως το αδιέξοδο. Ο λόγος της εκκλησίας έχει επισήμως μετατραπεί σε λόγο δικανικό, με όλες τις γνωστές αποκλίσεις του: στρεψοδικία, μισές αλήθειες, ανακρίβειες, συγκάλυψη.

Οσο για τα ροζ σκάνδαλα, αυτά απλώς επιβεβαιώνουν ότι οι σχέσεις συνοχής των ιεραρχών είναι εν πολλοίς σχέσεις συνενοχής και αλληλοεκβιασμού.

Δεν πρόκειται δυστυχώς για ένα συγκυριακό φαινόμενο. Ο χώρος της σύγχρονης εκκλησίας είναι εξ ορισμού χώρος θεσμικά κατοχυρωμένης ανομίας. Η επίκληση των Ιερών Κανόνων σε αντιδιαστολή προς τους νόμους του κράτους δημιουργεί ένα χάσμα, στο οποίο χωρά κάθε «θεία» αυθαιρεσία. Η αντίφαση αυτή, η οποία δεν επιλύεται από κανένα Σύνταγμα και από κανένα Συμβούλιο της Επικρατείας, έχει επιτρέψει να αναπτυχθούν στο πλαίσιο του εκκλησιαστικού μηχανισμού κάθε λογής κρατικές, παρακρατικές και παραοικονομικές δραστηριότητες, οι οποίες θα ήταν αδύνατον να ευδοκιμήσουν χωρίς αυτή τη «θεία» κάλυψη.

Με άλλα λόγια, η ίδια η Εκκλησία έχει αναδειχθεί σε ένα παρακρατικό φυτώριο, στο οποίο εξυπηρετούνται:

- Το υπουργείο Εξωτερικών για τον χειρισμό των «λεπτών εθνικών ζητημάτων».

- Το υπουργείο Δημόσιας Τάξης για την άντληση πληροφοριών, και κυρίως την ανάδειξη συνεργατών υπεράνω πάσης υποψίας.

- Η κυβέρνηση στο σύνολό της για τον εξαγνισμό ορισμένων αμφιλεγόμενων επιλογών της.

- Οι μυστικές υπηρεσίες για τη στρατολόγηση πρακτόρων, την κάλυψη ενεργειών και ανθρώπων.

- Πολιτικοί φορείς ή προσωπικότητες που επιθυμούν να αναδειχθούν στην πολιτική σκηνή με τα κουκιά που εξασφαλίζει ο εκκλησιαστικός μηχανισμός.

Αυτές οι δραστηριότητες προϋπήρχαν από δεκαετίες και τη γιγάντωσή τους μπορεί κανείς να εντοπίσει στα χρόνια της Κατοχής και του Εμφυλίου, αλλά σήμερα έχουν αναδειχθεί και νέα πεδία δράσης του εκκλησιαστικού παρακράτους. Το σημαντικότερο είναι η παρέμβαση του ιδιωτικού τομέα. Από τη μια μεριά έχει προκύψει μια σημαντική πηγή εσόδων από κοινοτικά κονδύλια προς εκκλησιαστικά ιδρύματα, τα οποία έχουν το ελεύθερο να τα διαχειριστούν κατά το δοκούν (βλ. Αγιο Ορος). Από την άλλη, παρατηρείται μια διαπλοκή της φιλανθρωπίας με το μάρκετινγκ κερδοσκοπικών επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα να εκτιναχθεί ο συγκεκριμένος τζίρος στα ύψη. Και βέβαια συνεχίζεται η «αξιοποίηση» της εκκλησιαστικής περιουσίας με οικοπεδοποίηση δασικών περιοχών και κερδοσκοπία σε ακίνητα. Η διαχείριση όλων αυτών των χρημάτων πραγματοποιείται με όρους πλήρους αδιαφάνειας.

Μ' άλλα λόγια, αν μιλάμε για «φορολογικούς παραδείσους» δεν πρέπει να ψάχνουμε μόνο στις «οφσόρ» εταιρείες, αλλά σε μητροπόλεις, μοναστήρια, αδελφότητες και «μη κερδοσκοπικές» επιχειρήσεις που φέρουν εκκλησιαστικό μανδύα. Ο έλεγχος σ' αυτές τις οικονομικές μονάδες σπάνια γίνεται. Συνήθως ανατίθεται στον Υπέρτατο Κριτή. Αλλά εκείνος δεν πολυνοιάζεται για την είσπραξη του ΦΠΑ, ούτε καν για την αρχαιοκαπηλία ή την ιδιοποίηση εσόδων από τις δωρεές πιστών.

Για τους λόγους αυτούς είναι εντελώς αποπροσανατολιστικό και άδικο να επιρρίπτεται η ευθύνη για ό,τι συμβαίνει στον σημερινό Αρχιεπίσκοπο. Ακούμε τις τελευταίες ημέρες ύμνους για τον πνευματικό του πατέρα, τον Καλλίνικο, και τον πνευματικό του αδελφό Αμβρόσιο. Τα κανάλια καλούν τον μητροπολίτη Πειραιώς και του ζητούν περίπου να αναλάβει αυτός την κάθαρση. Αλλά από πού συμπεραίνουν ότι ο δάσκαλος του κ. Χριστόδουλου, ο εμπνευστής της πανίσχυρης Χρυσοπηγής, ο προστάτης του πιστολά αρχιμανδρίτη μπορεί (ή θέλει) να πράξει διαφορετικά;

Το εκκλησιαστικό παρακράτος δεν χτίστηκε από την Εκκλησία, αλλά από την πολιτεία. Η πολιτεία είναι που διατηρεί αυτό το Αβατο. Αν πρόκειται κάποιος να το γκρεμίσει, δεν θα είναι (δεν μπορεί να είναι) η Ιεραρχία.

 

(Ελευθεροτυπία, 26/2/2005)

 

www.iospress.gr